ناسا بهتازگی فناوری جدیدی را به نمایش گذاشته است که به فضاپیماها اجازه میدهد از طریق چندین شبکه مختلف ارتباط برقرار کنند؛ دستاوردی که مسیر را برای شکلگیری یک اینترنت فضایی انعطافپذیرتر و قابلاعتمادتر هموار میسازد.
«ترمینال آزمایشی چندزبانه» ناسا که به اختصار PExT نامیده میشود، با موفقیت اولین آزمایش فناوری اولیه خود را پشت سر گذاشته و گام مهمی را به سوی ارتباطات انعطافپذیرتر در فضا برداشته است. از آنجاییکه این پروژه به اهداف اولیه خود دست یافته و همچنان پتانسیل بالایی از خود نشان میدهد، ناسا تصمیم گرفته است تا این مأموریت را برای بررسی همکاریهای جدید و آزمایش قابلیتهای فراتر ادامه دهد.
پروژه PExT که در ۲۳ ژوئیه ۲۰۲۵ روی فضاپیمای BARD متعلق به شرکت York Space Systems به فضا پرتاب شد، طراحی شده تا نشان دهد چگونه فناوری ارتباطات پهنباند میتواند به فضاپیماها کمک کند تا به چندین شبکه ماهوارهای رله (امدادگر ارتباطی) متصل شوند. بهطور سنتی، مأموریتهای فضایی به استفاده از یک شبکه ارتباطی واحد محدود بودهاند. اما PExT از فرکانس بسیار رایج باند Ka بهره میبرد تا انتقال داده را هم از طریق سیستمهای دولتی و هم سیستمهای تجاری امکانپذیر کند.
نمایش ارتباطات فضایی چندشبکهای توسط ناسا
این مأموریت در دسامبر ۲۰۲۵ به اهداف اصلی خود رسید. در طول این آزمایش، PExT با موفقیت دادهها را از طریق سیستم ماهوارهای ردیابی و رله داده ناسا (TDRS) و همچنین شبکههای ارتباطی تجاری که توسط شرکتهای Viasat و SES Space and Defense اداره میشوند، به زمین ارسال کرد.
به دنبال این موفقیت، ناسا در ژانویه ۲۰۲۶ فاز تمدیدشدهی عملیات مأموریت را آغاز کرد. اکنون انتظار میرود این فعالیتها تا آوریل ۲۰۲۷ ادامه داشته باشند.
آزمایش ارتباطات مستقیم با زمین
ناسا به عنوان بخشی از مأموریت تمدیدشده، در حال انجام آزمایشهای جدیدی است که شامل لینکهای ارتباطی مستقیمِ رفت و برگشت به زمین با استفاده از شبکه جهانی ایستگاههای زمینی شرکت SSC Space میشود.
طبق برنامه، قرار است بیش از ۵۰ نشست ارتباط مستقیم با زمین از طریق ایستگاه زمینی شریک SSC Space در شهر وایلهایم (Weilheim) آلمان انجام شود. هدف این آزمایشها نشان دادن این است که مأموریتهای آینده چگونه میتوانند دادهها را به روشهای مختلفی مسیریابی کنند؛ خواه از طریق ماهوارههای رله و خواه مستقیماً از طریق ایستگاههای زمینی. چنین انعطافپذیری بالایی میتواند پوشش شبکه را بهبود ببخشد، تابآوری را افزایش دهد و کارایی کلی عملیات را بالا ببرد.
نرمافزار جدید با هدف سادهسازی عملیات شبکه فضایی
ناسا همچنین در حال همکاری با شرکت Aalyria Technologies است تا عملیات خدمات سازمانی را با استفاده از پلتفرم نرمافزاری این شرکت به نام Spacetime به نمایش بگذارد.
مدیریت خدمات سازمانی، یک چارچوب هماهنگ را برای برنامهریزی، مدیریت و ارائه خدمات ارتباطی در چندین مأموریت مختلف فراهم میکند. ناسا با این آزمایش در نظر دارد نشان دهد که چگونه سیستمهای نرمافزاری مشترک میتوانند عملیاتها را سادهتر کنند، دید بهتری نسبت به خدمات موجود ارائه دهند و به تضمین پشتیبانی ارتباطی قابلاعتماد در تمام طول عمر یک مأموریت کمک کنند.
این تلاش بر پایه چندین سال همکاری بین شرکت Aalyria و «واحد نوآوری دفاعی ایالات متحده» در قالب برنامه «معماری فضایی هیبریدی» شکل گرفته است. این برنامه که ابتکاری از سوی وزارت جنگ ایالات متحده (وزارت دفاع) است، به دنبال ایجاد یک محیط ارتباطات فضایی متصلتر، تابآورتر و با قابلیت همکنشپذیری بالا است تا شبکههای ماهوارهای دولتی و تجاری بتوانند بدون مشکل در کنار یکدیگر کار کنند.
ناسا با مشارکت در این همکاری، از سرمایهگذاریهای جاری که به پیشرفت چارچوب پلتفرم Spacetime شرکت Aalyria کمک کرده، سود میبرد. این فعالیت همچنین بر پایه پیشرفتهایی است که پیش از این از طریق برنامه NextSTEP-2 این آژانس به دست آمده بود.
پشتیبانی از ارتباطات آینده برای کاوشهای فضایی
بودجه و مدیریت این پروژه توسط برنامه «ارتباطات و ناوبری فضایی» ناسا (SCaN) و با همکاری آزمایشگاه فیزیک کاربردی دانشگاه جانز هاپکینز تأمین و هدایت میشود.
بهطور کلی، این پروژه از استراتژی بلندمدت ناسا برای توسعه و اعتبارسنجی معماریهای ارتباطی تجاری در مأموریتهای آینده در مدار پایینی زمین (LEO) و فراتر از آن حمایت میکند. با گسترش روزافزون عملیاتهای فضایی، فناوریهایی مانند PExT میتوانند به ایجاد یک زیرساخت ارتباطی انعطافپذیرتر و به هم پیوسته برای نسل بعدی مأموریتهای اکتشافی کمک کنند.
منبع: Scitechdaily
