تحقیقات جدید: نام دنباله‌دار هالی باید ایلمر مالمزبوری باشد!

ادمون هالی عموماً به‌عنوان کسی شناخته می‌شود که مسیر تکرارشونده این دنباله‌دار را شناسایی کرد و به همین دلیل نام او را روی آن گذاشتند؛ اما تحقیقات جدید نشان می‌دهد که او اولین کسی نبود که متوجه این چرخه شد!

طبق پژوهش‌های پروفسور سایمون پورتجیز زوارت و دیگر محققان، یک راهب در قرون وسطی، قرن‌ها پیش از هالی این ارتباط را کشف کرده بود. به‌نظر می‌رسد در قرن یازدهم، ایلمر مالمزبوری متوجه شده بود که دو مشاهده‌ی دنباله‌دار با فاصله چند دهه، در واقع مربوط به یک جرم آسمانی واحد بوده است.

گزارش‌های این مشاهدات در نوشته‌های ایلمر مالمزبوری، وقایع‌نگار قرن دوازدهم، آمده است. با وجود اینکه این شواهد در متون تاریخی حفظ شده بودند، محققان مدرن تا به امروز تا حد زیادی از آن‌ها غافل بودند. پورتجیز زوارت و همکارش لوئیس استدلال می‌کنند که ایلمر (که با نام اِتلمر نیز شناخته می‌شود) شخصاً شاهد هر دو حضور این دنباله‌دار بوده است.

هالی و شناسایی دوره‌ای بودن دنباله‌دار

چندین قرن بعد، ادمون هالی با استفاده از مشاهدات سیستماتیک و محاسبات ریاضی ثابت کرد دنباله‌دار درخشانی که در سال‌های ۱۵۳۱، ۱۶۰۷ و ۱۶۸۲ ثبت شده بود، در واقع همان شیئی است که طبق یک برنامه منظم بازمی‌گردد. این دنباله‌دار که بعدها 1P/Halley نامیده شد، مداری را دنبال می‌کند که تقریباً هر ۷۶ سال یک‌بار آن را به بخش داخلی منظومه شمسی بازمی‌گرداند؛ یافته‌ای که گامی بزرگ در علم نجوم محسوب می‌شد.

مشاهدات جهانی در سال ۱۰۶۶

یکی از بازگشت‌های زودهنگام این دنباله‌دار در سال ۱۰۶۶ رخ داد و بسیار فراتر از اروپا ثبت شد. اخترشناسان چینی بیش از دو ماه آن را رصد کردند و برخی از دقیق‌ترین سوابق اولیه را به جای گذاشتند. این دنباله‌دار در ۲۲ آوریل ۱۰۶۶ به اوج درخشش خود رسید، هرچند رصدگران در بریتانیا تا ۲۴ آوریل موفق به دیدن آن نشدند. تصویر این دنباله‌دار بعدها در فرشینه بایو (Bayeux Tapestry) جاودانه شد، جایی که به عنوان بخشی از وقایع دراماتیک آن سال به تصویر کشیده شده است.

دنباله‌دارها به عنوان نشانه‌های شوم

این دنباله‌دار در دوران کوتاه پادشاهی هارولد گادوینسن ظاهر شد. تحقیقات زوارت و لوئیس نشان می‌دهد که در قرن‌های نزدیک به آن تاریخ، این دنباله‌دار پنج بار دیده شده بود. در سنت‌های شفاهی بریتانیا، ظهور این جرم آسمانی معمولاً با مرگ پادشاهان، جنگ یا قحطی مرتبط دانسته می‌شد.

در این میان، به دنباله‌داری اشاره شده که در وقایع‌نگاری‌ها نیامده اما گفته می‌شود پیش از مرگ اسقف اعظم کانتربری در سال ۹۹۵ دیده شده است؛ محققان این مورد را به عنوان نمونه تاریخی «اخبار جعلی» یا بزرگ‌نمایی حوادث تعبیر می‌کنند که احتمالاً برای ترساندن مردم از خشم خدا ساخته شده بود.

ایلمر (راهب مالمزبوری) احتمالاً هنگام دومین مشاهده خود در سال ۱۰۶۶ فردی سالخورده بوده است. او متوجه شد که همین دنباله‌دار را پیش‌تر در سال ۹۸۹ نیز دیده است. او طبق رسم آن زمان، به پادشاه درباره بلایای قریب‌الوقوع هشدار داد!

فراخوان برای تغییر نام و تحقیقات بیشتر

محققان معتقدند که باید نام دیگری برای دنباله‌دار هالی انتخاب شود، چراکه قرن‌ها پیش از هالی، دو بار مشاهده و ماهیت تکرارشونده آن درک شده بود. پورتجیز زوارت می‌گوید:

انجام این تحقیق بسیار لذت‌بخش بود، اما همکاری در چنین پروژه میان‌رشته‌ای در کنار یک مورخ، چالش‌های خاص خود را داشت. با این حال، ما قصد داریم تحقیقات بیشتری روی این نوع دنباله‌دارهای دوره‌ای انجام دهیم.

منبع: Scitechdaily