چگونه دسترسی اپلیکیشن‌ها به اطلاعات شخصی‌مان را محدود کنیم؟

عبارت “برای هر کاری، یک اپلیکیشن وجود دارد” از سال ۲۰۰۹ به شعار تبلیغاتی آیفون تبدیل شد. در آن زمان، اپ‌استور تازه یک‌ساله شده بود و داشت رابطه مردم با نرم‌افزارها را تغییر می‌داد. کاربران کم‌کم به این ایده عادت کردند که گوشی هوشمند مثل یک «چاقوی سوئیسی دیجیتال» است که صفحه‌نمایش براقش منتظر نصب ابزار مناسب برای هر کاری است. اما چیزی که آن زمان پیش‌بینی نمی‌کردیم، این بود که همان‌طور که ما روی صفحه گوشی اسکرول می‌کنیم، گوشی‌ها هم شروع به زیرنظر گرفتن ما کنند.

ما تمام زندگی‌مان را در این گوشی‌ها ریختیم؛ از مدیریت امور مالی و پیام دادن به دوستان گرفته تا خواندن اخبار. تمام این تعاملات به «داده‌هایی» تبدیل شدند که می‌شد از آن‌ها خصوصی‌ترین جزئیات زندگی ما را استخراج کرد. در اکوسیستم دیجیتالی که هزینه‌هایش عمدتاً از طریق تبلیغات تأمین می‌شود، این داده‌ها برای افراد خاص بسیار ارزشمند بودند و توسعه‌دهندگان خستگی‌ناپذیر تلاش کردند تا این اطلاعات را از ما بیرون بکشند. هرچه اپلیکیشن بیشتری نصب کردیم، اطلاعات بیشتری از ما بلعیده شد.

امروزه اکثر کاربران می‌دانند که جمع‌آوری داده‌ها امری رایج برای تبلیغات است، اما چون نمی‌دانند چطور از حریم خصوصی خود محافظت کنند، به سادگی پذیرفته‌اند که این بخشی از زندگی مدرن است. با این حال، موثرترین قدم‌ها برای توقف استخراج داده‌ها، تغییر چند تنظیم است که نیاز به دانش فنی خاصی نیز ندارد. در ادامه، ۵ تنظیم گوشی را بررسی می‌کنیم که دسترسی اپلیکیشن‌ها به اطلاعات شما را محدود می‌کند. با اِروتِک به‌روز باشید.

۱. محدود کردن سطح دسترسی اپلیکیشن‌ها (Permissions)

نسخه‌های جدید iOS و اندروید طوری طراحی شده‌اند که جلوی زیاده‌خواهی اپلیکیشن‌ها را بگیرند. بخش زیادی از این کنترل، مربوط به این است که اپلیکیشن به کدام بخش از گوشی شما دسترسی داشته باشد. وقتی اپلیکیشنی اجازه دسترسی به دوربین یا لوکیشن را می‌خواهد، گوشی از شما سوال می‌پرسد. قانون کلی این است: تا زمانی که دلیل دسترسی را نمی‌دانید، اجازه ندهید!

• در آیفون: به مسیر Settings > Privacy & Security بروید. لیستی از دسترسی‌ها (مثل دوربین، میکروفون و…) و اپلیکیشن‌هایی که از آن‌ها استفاده می‌کنند را می‌بینید.
• در اندروید: به Settings > Security and Privacy > Permissions Used In Last 24 Hours بروید تا ببینید چه اپ‌هایی در شبانه‌روز گذشته به اطلاعات شما دسترسی داشته‌اند.
• یک میانبر دیگر: در هر دو سیستم‌عامل می‌توانید در بخش Apps در تنظیمات، روی هر اپلیکیشن کلیک کنید و دسترسی‌های آن را مستقیماً مدیریت کنید.
• نکته اضافی اندروید: در صفحه اصلی تنظیمات به بخش Apps بروید، سه نقطه بالا را بزنید و Special Access را انتخاب کنید. سپس وارد Usage Data Access شوید و دسترسی اپ‌هایی که نیازی به ردیابی نحوه استفاده شما ندارند را قطع کنید.

۲. غیرفعال کردن ردیابی تبلیغاتی (Ad Tracking)

دلیل اصلی ولع اپلیکیشن‌ها برای داده‌های شما، فروش آن‌ها به تبلیغ‌کنندگان است. گوگل (صاحب اندروید) در این زمینه تهاجمی‌تر عمل می‌کند چون درآمدش از تبلیغات است، اما اپل چون بیشتر فروشنده سخت‌افزار است، انگیزه بیشتری برای حفظ حریم خصوصی شما دارد.

• در اندروید: به Settings > Google > All Services > Ads بروید. گزینه Delete Advertising ID را بزنید و تأیید کنید. همچنین در بخش Usage & Diagnostics در همان صفحه گوگل، گزینه را خاموش کنید.
• در آیفون: به Settings > Privacy & Security > Tracking بروید و گزینه Allow Apps to Request to Track را خاموش کنید تا اصلاً اپلیکیشن‌ها اجازه پیدا نکنند از شما درخواست ردیابی کنند.
• یک پیشنهاد: قبل از دانلود هر اپ، در اپ‌استور بخش App Privacy و در پلی‌استور بخش Data Safety را بخوانید. اگر اپلیکیشنی بیش از حد کنجکاو به نظر می‌رسد، اصلاً نصبش نکنید.

۳. تغییر تنظیمات حریم خصوصی داخل خودِ اپلیکیشن‌ها

گاهی تنظیمات سیستم‌عامل کافی نیست و باید به سراغ تنظیمات داخلی خود برنامه بروید. اپلیکیشن‌ها معمولاً این گزینه‌ها را در لایه‌های زیرین منوها پنهان می‌کنند تا پیدا کردنشان سخت باشد.

• اینستاگرام: به پروفایل خود بروید، منوی سه خط را بزنید، وارد Accounts Center و سپس Ad preferences شوید. در بخش Manage Info تا جایی که می‌توانید گزینه‌ها را محدود کنید.
• تیک‌تاک: در تنظیمات به بخش Ads بروید و گزینه‌های تبلیغات هدفمند (Targeted Ads) را خاموش کنید.
• اپ‌های دیگر: همیشه در تنظیمات اپلیکیشن‌ها به دنبال کلماتی مثل Marketing، Privacy یا Personalization بگردید و موارد غیرضروری را خاموش کنید.

۴. خاموش کردن جمع‌آوری داده در گوشی‌های سامسونگ

اگر گوشی سامسونگ دارید، یک مرحله اضافه دارید؛ چون سامسونگ هم علاقه زیادی به داده‌های شما دارد!

• به Settings > Security and Privacy > More Privacy Settings بروید. گزینه Personal Data Intelligence و Send Diagnostic Data را خاموش کنید.
• در مسیر Security and Privacy > Account Security > Samsung Account Security گزینه‌های مربوط به اخبار و تبلیغات شخصی‌سازی شده را غیرفعال کنید.
• همچنین حواستان به Customization Service باشد؛ سامسونگ این گزینه را در اپلیکیشن‌های اختصاصی خودش مثل تقویم، ساعت و گالری هم قرار داده است. آن‌ها را هم تک‌تک خاموش کنید.

۵. حذف اپلیکیشن‌هایی که به ندرت استفاده می‌کنید

موثرترین راه برای اینکه اپلیکیشنی به داده‌های شما دسترسی نداشته باشد، این است که اصلاً روی گوشی شما نباشد. اگر اپلیکیشنی دارید که یادتان نمی‌آید آخرین بار کی از آن استفاده کرده‌اید (مثل آن اپلیکیشن ادیت عکس قدیمی یا اپلیکیشن‌های دوستیابی که دیگر سراغشان نمی‌روید)، همین حالا حذفشان کنید. هر وقت لازم شد، دوباره می‌توانید آن‌ها را نصب کنید.

• در آیفون: روی آیکون اپلیکیشن نگه دارید تا شروع به لرزیدن کند، سپس Remove App و بعد Delete App را بزنید.
• در اندروید: یا از طریق گوگل پلی استور اقدام کنید و یا در تنظیمات و بخش Apps گزینه Uninstall را برای برنامه مورد نظر انتخاب کنید.

منبع:‌ Slashgear